ΕΠΚΑΣ: Επιλέγοντας ασφαλή παιχνίδια

ΕΠΚΑΣ: Επιλέγοντας ασφαλή παιχνίδια

Λίγα πράγματα κάνουν ένα παιδί πιο ευτυχισμένο απ’ όσο το κάνει ένα καινούργιο παιχνίδι ειδικά τις ημέρες των Χριστουγέννων. Μερικές φορές, όμως, μια φαινομενικά ακίνδυνη διασκέδαση μπορεί να καταλήξει σε σοβαρό τραυματισμό. Παιδιά και ενήλικες θα πρέπει να εκπαιδευθούν τόσο στην ασφαλή χρήση των παιγνιδιών όσο και στην ορθολογική αγορά αυτών. Η σχετική νομοθεσία στη χώρα μας εναρμονίστηκε με τις απαιτήσεις της ευρωπαϊκής οδηγίας 2009/48/ΕΚ με την έκδοση του ΦΕΚ 549/Β’/7-4-2011, όπου ορίζονται οι υποχρεώσεις των κατασκευαστών, εισαγωγέων, διανομέων καθώς και οι όροι ασφάλειας, η σήμανση, οι σχετικές κυρώσεις και κίνδυνοι. Η Ε.Π.ΚΑ.Σ. στην προσπάθειά της να ευαισθητοποιήσει και να ενημερώσει σωστά τους καταναλωτές, καταδεικνύει τα πιο κρίσιμα σημεία  που αφορούν στο τι πρέπει να προσέχουμε όταν αγοράζουμε παιχνίδια, έτσι ώστε εφαρμόζοντας μερικούς απλούς κανόνες ασφαλούς χρήσης να μπορούμε να προλάβουμε κάποια προβλήματα πριν αυτά δημιουργηθούν.

Δεδομένου ότι το παιδικό παιχνίδι θεωρείται ένα τυπικό βιομηχανικό προϊόν, η ασφάλεια των παιχνιδιών έχει εναρμονιστεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο έτσι ώστε να ανταποκρίνεται στις βασικές απαιτήσεις για την κατασκευή των παιχνιδιών. Τα πρότυπα των ευρωπαϊκών οργανισμών τυποποίησης αποδεικνύουν τη συμμόρφωση στις βασικές απαιτήσεις. Το παιχνίδι που πληροί αυτές τις απαιτήσεις φέρει τη σήμανση συμμόρφωσης «CE».

 

 

Κατά την επιλογή ενός παιχνιδιού:

  • Αγοράζουμε παιχνίδια από αξιόπιστα καταστήματα και σημεία πώλησης.
  • Διαβάζουμε όλες τις προειδοποιήσεις και τις οδηγίες – ποτέ δεν αγοράζουμε παιχνίδια που ΔΕΝ φέρουν το σήμα CE
  • Επιλέγουμε παιχνίδια κατάλληλα για την ηλικία, τις ικανότητες του παιδιού και το επίπεδο δεξιοτήτων. Ποτέ δεν αγοράζουμε ένα παιχνίδι που φέρει προειδοποίηση για ένα παιδί κάτω των 3 ετών.

Μετά την αγορά ενός παιχνιδιού:

  • Ακολουθούμε προσεκτικά τις οδηγίες για τη σωστή συναρμολόγηση του παιχνιδιού και τη χρήση.
  • Παρακολουθούμε τα παιδιά καθώς παίζουν ή αν χρησιμοποιούν τον εξοπλισμό προστασίας που προορίζεται για ορισμένα παιχνίδια (πατίνια ,τροχοπέδιλα, ποδήλατα)
  • Βεβαιωνόμαστε ότι τα παιχνίδια παίζονται όπως έχουν σχεδιαστεί και σύμφωνα με τις αναγραφόμενες οδηγίες χρήσης. Επίσης ότι είναι κατάλληλα για την ηλικία και τις ικανότητες του παιδιού.
  • Ελέγχουμε τα παιχνίδια από καιρού εις καιρόν αν εγκυμονούν κινδύνους για την υγεία και την ασφάλεια του παιδιού.
  • Πετάμε όλες τις συσκευασίες για να αποφευχθεί ο κίνδυνος ασφυξίας.
  • Τηρούμε πάντα τις οδηγίες χρήσης
  • Διδάσκουμε στα παιδιά να μαζεύουν τα παιχνίδια τους
  • Αναφέρουμε οποιαδήποτε προβλήματα ασφάλειας ενός παιχνιδιού στον λιανοπωλητή ή τον κατασκευαστή.

Σήμανση: Υπάρχει περίπτωση, πάνω σε ένα παιχνίδι, εκτός της σήμανσης CE να βρούμε την ετικέτα «ελεγμένο παιχνίδι». Αυτή η ετικέτα απονέμεται από τον ΕΛΟΤ και υποδηλώνει ότι η επιχείρηση παράγει ή εισάγει προϊόντα, που ικανοποιούν τις απαιτήσεις καθορισμένων προδιαγραφών ή προτύπων, πέραν αυτών που επιβάλλονται, από τη νομοθεσία.

Προσέχουμε ιδιαίτερα τα παιχνίδια με το απαγορευτικό σύμβολο, το οποίο μέσα σε κύκλο φέρει την ένδειξη 0-3 CE, το οποίο σημαίνει ότι τα παιχνίδια δεν είναι κατάλληλα για παιδιά κάτω των τριών ετών, είτε επειδή περιέχουν ή περιλαμβάνουν μικρά κομμάτια τα οποία μπορεί να τα καταπιεί ένα παιδί με κίνδυνο να πνιγεί.

 

Η αγορά του παιχνιδιού δε μπορεί να γίνεται, κάτω από τις εντυπώσεις μιας τηλεοπτικής, ραδιοφωνικής ή/και έντυπης διαφήμισης. Πρέπει να γίνεται με κριτήρια την ηλικία, το φύλο, τις ανάγκες και τις ιδιαιτερότητες κάθε παιδιού. Ένα παιχνίδι πρέπει να καλλιεργεί τη δημιουργική φαντασία του παιδιού, να δίνει στο παιδί την ευκαιρία να αναπτύξει επιδεξιότητες, κοινωνικότητα, πνευματικές και σωματικές ικανότητες.

Τι μπορούμε να κάνουμε, ως γονείς: Να εξηγήσουμε στα παιδιά πχ α)τις χρησιμοποιούμενες διαφημιστικές μεθόδους, β)την ψυχολογία του μάρκετινγκ και τι επιδιώκει ο διαφημιστής με το μήνυμά του, γ)το πως πρέπει να αντιλαμβάνεται ο καθένας μας τη φυσική έλξη, τη διασκέδαση, τη φιλία και ότι οι διαφημιστές χρησιμοποιούν τις επιθυμίες αυτές για να προωθήσουν αγαθά, δ)να δείξουμε στα παιδιά την αληθινή σημασία των λέξεων, ε)να μην παρασυρόμαστε από την επιμονή των παιδιών για οποιαδήποτε αγορά.

Κυρώσεις : Οποιοσδήποτε κατασκευάζει, εισάγει, πωλεί ή μεταπωλεί και γενικά διαθέτει στην αγορά παιχνίδια που εμπίπτουν στις διατάξεις του ΦΕΚ 549/Β’/7-4-2011, κατά παράβαση των διατάξεών του, ή εμποδίζει το σχετικό έλεγχο, υπόκειται σε χρηματικό πρόστιμο από 1.000 μέχρι και 40.000 ευρώ  (άρθρο 47).

Ειδικότερες Συμβουλές για την αγορά παιχνιδιών:

  1. Διαβάζουμε την ετικέτα πριν αγοράσουμε το παιχνίδι. Οι προειδοποιητικές ετικέτες παρέχουν σημαντικές πληροφορίες για τον τρόπο χρήσης του παιχνιδιού, τις ηλικίες για τις οποίες είναι ασφαλές και για το αν απαιτείται η επίβλεψη ενός ενηλίκου. Δείχνουμε στο παιδί πώς πρέπει να χρησιμοποιήσει το παιχνίδι.
  2. Σκεφτόμαστε γενναιόδωρα όταν έρχεται η ώρα να επιλέξουμε παιχνίδια. Βεβαιωνόμαστε ότι όλα τα παιχνίδια και τα εξαρτήματά τους είναι μεγαλύτερα από το στόμα του παιδιού μας και αποφεύγουμε τα μικρού μεγέθους παιχνίδια που έχουν σχεδιασθεί για μεγαλύτερης ηλικίας παιδιά. Κατ’ αυτόν τον τρόπο, θα μειώσουμε τον κίνδυνο πνιγμού.
  3. Αποφεύγουμε τα παιχνίδια που εκσφενδονίζουν μικρά αντικείμενα στον αέρα. Μπορούν να προκαλέσουν σοβαρούς τραυματισμούς των οφθαλμών ή πνιγμό.
  4. Αποφεύγουμε τα παιχνίδια με δυνατό ή διαπεραστικό θόρυβο για να προστατεύσουμε την ακοή του παιδιού μας. Δοκιμάζουμε το παιχνίδι στο κατάστημα, ελέγχοντας την ένταση του ήχου που βγάζει. Δεν αγοράζουμε παιχνίδια που μπορεί να είναι πολύ θορυβώδη για την ευαίσθητη ακοή του παιδιού μας.
  5. Προσέχουμε να είναι σταθερή η κατασκευή του παιχνιδιού. Όταν αγοράζουμε ένα μαλακό ή ένα λούτρινο παιχνίδι, βεβαιωνόμαστε ότι τα μάτια, η μύτη και γενικά όλα τα μικρά τμήματά του δεν αφαιρούνται εύκολα, καθώς και ότι πλένεται στο πλυντήριο. Ελέγχουμε τις ενώσεις και τις άκρες του παιχνιδιού και, αν έχει ελεύθερες κορδέλες και κορδόνια, τα αφαιρούμε, για να αποφύγουμε τον κίνδυνο στραγγαλισμού. Αποφεύγουμε τα παιχνίδια που περιέχουν μικρές μπαλίτσες ή γέμιση που μπορεί να προκαλέσει πνιγμό ή ασφυξία αν το παιδί την καταπιεί.
  6. Προσέχουμε αν υπάρχουν αιχμηρά σημεία ή άκρες και αποφεύγουμε τα παιχνίδια που είναι κατασκευασμένα από λεπτό πλαστικό ή γενικά υλικό που είναι εύκολο να σπάσει. Δεν αγοράζουμε μεταλλικά παιχνίδια για ένα μωρό ή νήπιο. Αν το παιδί μας είναι μεγαλύτερο και παίζει παιχνίδια με βελάκια ή βέλη, βεβαιωνόμαστε ότι οι άκρες τους είναι από μαλακό καουτσούκ ή εύκαμπτο πλαστικό και δεν αφαιρούνται.
  7. Αποφεύγουμε τα τοξικά αντικείμενα και υλικά που μπορούν να προκαλέσουν δηλητηρίαση. Αναζητούμε στα καταστήματα υλικά ζωγραφικής, χρώματα και μαρκαδόρους που γράφουν στην ετικέτα τους ότι δεν είναι τοξικά. Οι μικρές μπαταρίες που συνήθως υπάρχουν στα παιχνίδια όχι μόνο είναι τοξικές, αλλά μπορούν και να προκαλέσουν πνιγμό αν το παιδί τις καταπιεί.
  8. Αποφεύγουμε τα σετ χημείας και άλλων χόμπυ για παιδιά μικρότερα των 12 ετών. Αν τα σετ αυτά προορίζονται για μεγαλύτερης ηλικίας παιδιά (12 έως 15 ετών), βεβαιωνόμαστε ότι η επίβλεψη είναι επαρκής και φροντίζουμε να τα αποθηκεύουμε σε χώρο όπου δεν έχουν πρόσβαση μικρά παιδιά.
  9. Τα ηλεκτρικά παιχνίδια θα πρέπει να έχουν την ένδειξη «UL Approved» ή «Εγκεκριμένα από την ΕΕ». Ελέγχουμε την ετικέτα για να βεβαιωθούμε ότι το παιχνίδι είναι εγκεκριμένο.
  10. Να είμαστε προσεκτικοί όταν αγοράζουμε παιχνίδια για την κούνια του νηπίου. Τα κορδόνια που κρέμονται πάνω από την κούνια πρέπει να έχουν μικρό μήκος, καθώς, όταν το παιδί αρχίζει να μπουσουλάει ή να στέκεται, υπάρχει σοβαρός κίνδυνος στραγγαλισμού. Βγάζουμε τα παιχνίδια που κρέμονται πάνω από την κούνια όταν το παιδί αρχίσει να σηκώνεται στηριζόμενο στα χέρια και τα γόνατά του.
  11. Επιλέγουμε το κουτί αποθήκευσης των παιχνιδιών με προσοχή. Χρησιμοποιούμε ένα κιβώτιο με στρογγυλεμένες άκρες, που να μην είναι από τοξικό υλικό. Αν έχει καπάκι, βεβαιωνόμαστε ότι είναι σταθερό, με στηρίγματα που ασφαλίζουν και γερές συνδέσεις. Θα πρέπει να μένει ανοιχτό και οι συνδέσεις δεν θα πρέπει να έχουν αιχμές που μπορεί να τρυπήσουν το παιδί. Το κουτί θα πρέπει επίσης να διαθέτει ανοίγματα εξαερισμού για την πρόληψη της ασφυξίας σε περίπτωση που παγιδευτεί το παιδί μέσα. Το καλύτερο βέβαια είναι να πάρουμε ένα κουτί ή καλάθι χωρίς καπάκι.

Προϊόντα που δεν θεωρούνται παιγνίδια (ενδεικτικά): Χριστουγεννιάτικα διακοσμητικά παιχνίδια, Διακοσμητικές κούκλες και κούκλες, με τοπικές ενδυμασίες καθώς και άλλα παρόμοια αντικείμενα, για ενήλικους συλλέκτες, «Επαγγελματικά» παιχνίδια εγκατεστημένα, σε δημόσιους χώρους (μεγάλα καταστήματα, σταθμοί κ.λπ.), Παιχνίδια – γρίφοι συναρμολόγησης (Puzzles), με περισσότερα από 500 κομμάτια ή χωρίς πρότυπο, που προορίζονται, για τους ειδικούς, Αεροβόλα όπλα, Πυροτεχνήματα, στα οποία περιλαμβάνονται και τα καψούλια, Σφενδόνες και εκτοξευτείς λίθων, Παιχνίδια εξακοντισμού μικρών βελών επί πίνακα, Παιχνίδια με ατμομηχανή, Παιχνίδια video συνδεόμενα, σε καθολική οθόνη, τροφοδοτούμενα, από ονομαστική τάση ανώτερη των 24 Volt, Πιστές απομιμήσεις αληθινών πυροβόλων όπλων, Ψεύτικα κοσμήματα.

Αρμόδιοι Φορείς, Ενημέρωση για παιγνίδια που αποσύρονται από την αγορά : Επιπλέον, οι γονείς μπορούν να συμβουλεύονται τη βάση δεδομένων on-line κοινοποιήσεων μέσω του συστήματος ταχείας ενημέρωσης RAPEX για να ενημερωθούν σχετικά με τις πιο πρόσφατες κοινοποιήσεις σχετικά με τα παιχνίδια που είναι μη ασφαλή στη διεύθυνση: https://ec.europa.eu/consumers/dyna/rapex/rapex_archives_en.cfm ή στην ιστοσελίδα της Γενικής Γραμματείας Καταναλωτή (www.efpolis.gr), όπου δημοσιεύονται μεταφρασμένες στα ελληνικά οι εβδομαδιαίες ανασκοπήσεις του RAPEX.  Αρμόδιοι φορείς για την ασφάλεια των παιχνιδιών είναι η Γενική Γραμματεία Βιομηχανίας (https://www.ggb.gr/) και ο Ελληνικός Οργανισμός Τυποποίησης (https://www.elot.gr/) .