Οι κανόνες είναι κανόνες

Οι κανόνες είναι κανόνες
Αρθρο  του Μιχάλη Σωτηρίου
Αρθρο
του Μιχάλη Σωτηρίου

Οι πλαγιές του Παρνασσού, του Ελικώνα και της Κίρφης συγκλίνουν και σχηματίζουν το ρέμα του Πλατανιά. Παράλληλα στο ρέμα, στα αρχαία χρόνια, υπήρχε η Σχιστή οδός στο τρίστρατο της οποίας έγινε η μοιραία συνάντηση του Οιδίποδα με τον πατέρα του Λάϊο. Νοτιοδυτικά από το σημείο αυτό ελάχιστα ίχνη της αρχαίας πόλης Άμβρυσσος, που αναφέρει ο Παυσανίας στα Φωκικά του. Στα Βυζαντινά χρόνια η πόλη πήρε το όνομα Δίστομο, από το πηγάδι με δύο στόμια που υπήρχε.

Μέσα στα σπλάχνα του ανθρώπου κοιμούνται καμμιά φορά κάτι λιονταράκια, που δεν τους βολεί να χορτάσουν μόνο με ωμό κρέας. Θέλουνε να φάνε και ψυχές, ν’αλέσουνε ευτυχίες, να γκρεμίσουν όνειρα.
Μενέλαος Λουντέμης, Ένα παιδί μετράει τ’αστέρια.

Το Δίστομο καταστράφηκε πολλές φορές, από τους Πέρσες του Ξέρξη το 480 π.χ., από τον Φίλιππο Β’, από τους Ρωμαίους το 198 π.χ., τους Γαλάτες και Κέλτες το 250 μ.Χ. Διαδοχικά την κατέκτησαν και άλλοι εισβολείς, όπως οι Φράγκοι, οι Καταλανοί και το 1460 μ.Χ, οι Οθωμανοί.

Ένα παραδοσιακό τραγούδι που ηχογράφησε η Δόμνα Σαμίου λέει:
-Ωρέ τ’έχεις καημέ τ’έχεις καημένε Παρνασσέ
τ’έχεις Παρνασσέ και στέκεις μαραμένος.
Μην είν’τα χιόνια σου πολλά και τα νερά σου κρύα;
-Δεν είν’τα χιόνια μου πολλά και τα νερά μου κρύα,
βάλαν σφαγή στο Δίστομο, φωτιά στη μαύρη Δαύλεια
και στην καημένη Λειβαδιά κρεμάσαν παλληκάρια.

Το Δίστομο έγινε γνωστό από δυό μάχες τον καιρό της Επανάστασης, το 1825 και 1827. Είναι, όμως, πιο γνωστό από τη σφαγή των κατοίκων που πραγματοποιήθηκε από τα γερμανικά στρατεύματα κατοχής στις 10 Ιουνίου 1944, λίγες μέρες μετά την απόβαση των συμμάχων στη Νορμανδία, δηλαδή λίγο πρίν την απελευθέρωση των κατακτημένων λαών.
Στις 27 Νοεμβρίου 1944 ,στο Αμερικανικό περιοδικό LIFE, δημοσιεύεται ένα φωτορεπορτάζ του Dmitri Kessel με τίτλο What the Germans did to Greece. Χαρακτηριστική η φωτογραφία μιάς νέας κοπέλας που επέζησε της σφαγής: Η δεκαεννιάχρονη Μαρία Παντίσκα, κλαίγοντας για τη χαμένη μητέρα της όση ώρα πλένει ρούχα στη σκάφη.
Στα τέλη Μαρτίου 2015, στο Γερμανικό τηλεοπτικό κανάλι ZDF, η σατιρική εκπομπή Τα Νέα από το Ίδρυμα (Neues aus der Anstalt) με τον καλύτερο, εύληπτο, πειστικό, χιουμοριστικό αλλά βαθειά πολιτικό, χωρίς ύβρεις λόγο τα θέματα του κατοχικού δανείου και των πολεμικών αποζημιώσεων. Αλλά και τον, μέχρι τώρα, ανήθικο, παράλογο τρόπο αντιμετώπισης αυτών των εκκρεμοτήτων από τις κυβερνήσεις της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας. Κάτι που τόνισε, εκτός από τους συντελεστές της εκπομπής, ο προσκεκλημένος μαθηματικός, αστροφυσικός και πυρηνικός φυσικός Αργύρης Σφουντούρης.

Η φωτογραφία του (σε ηλικία τεσσάρων ετών το 1944 έχασε τους γονείς και άλλους τριάντα συγγενείς στη σφαγή του Διστόμου) είναι εδώ και χρόνια παγκόσμια γνωστή. Ιδίως, μετά την κινηματογραφικό ντοκυμαντέρ του Stefan Haumpt Ένα τραγούδι για τον Αργύρη (2007,βραβείο κοινού, Θεσσαλονίκη).Ο Αργύρης μεγάλωσε σε ορφανοτροφεία του Πειραιά, της Αθήνας και στην παιδόπολη Πεσταλότσι του Τρόγκεν της Ελβετίας. Έγραψε ποιήματα και δοκίμια, μετέφρασε στα γερμανικά Καζαντζάκη, Καβάφη, Σεφέρη, Ρίτσο, σε εφημερίδες και περιοδικά της Ελβετίας. Εργάστηκε αρκετά χρόνια στη Σομαλία, το Νεπάλ και την Ινδονησία σε πρόγραμμα ίδρυσης Ανώτατων τεχνικών σχολών σε αυτές.
Πενήντα χρόνια από την τη σφαγή(1994) διοργανώνει στους Δελφούς Συνέδριο για την Ειρήνη, με θέματα Μνήμη, Θρήνος, Ελπίδα. Από το 1995 μαζί με τ’ αδέλφια του διεκδικούν από το γερμανικό κράτος τις αποζημιώσεις για τη σφαγή και την καταστροφή των περιουσιών του Διστόμου.
Στα τελευταία χρόνια, εργάζεται για την αναθεώρηση της Σύμβασης της Γενεύης, εντάσσοντας παγκόσμιους κανόνες για την εκπαίδευση των στρατιωτών, ώστε να προβλέπεται η άρνηση εκτέλεσης απάνθρωπων διαταγών ή προτροπές σε εγκληματικές πράξεις.

*****

httpv://www.youtube.com/watch?v=3Ds8mbgRHyM

Άς ξαναγυρίσουμε στην εκπομπή Neues aus der Anstalt : Οι εκπρόσωποι των πιστωτών αφού με τα μέτρα τους, στην ουσία, οδηγούν τον έλληνα ταβερνιάρη σε προδιαγεγραμμένη διακοπή της λειτουργίας της επιχείρησής του, φεύγουν αφού υπενθυμίζουν τις υποχρεώσεις του:

Οι κανόνες είναι κανόνες.
Ta xρέη θα πρέπει να αποπληρωθούν.
Όχι τρίκς.

Στο δεύτερο μέρος ένας Γερμανός πίνει το ποτό του στην ταβέρνα και ο ταβερνιάρης του λέει το λογαριασμό: 332 δισεκατομμύρια. Αυτός εκπλήσσεται και εξανίσταται. Ο ταβερνιάρης βγάζει ένα μεγάλο τεφτέρι και εξηγεί ότι τόσο κοστίζουν το κατοχικό δάνειο και οι αποζημιώσεις στα θύματα πολέμου.
Ο πελάτης πηγαίνει στον εκπρόσωπο του Υπουργείου Εξωτερικών να του απαντήσουν τι ισχύει. Με φόντο τη φωτογραφία ενός μικρού αγοριού, δέν παίρνει πειστικά επιχειρήματα. Αντίθετα καταλαβαίνει ο καθένας ότι οι χειρισμοί της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας είναι περίτεχνα τρίκς. Κάποια στιγμή ο ταβερνιάρης φέρνει κέρασμα ένα ούζο στον εκπρόσωπο. Αυτός ξαφνιάζεται και ρωτά ποιος το παρήγγειλε. Ο ταβερνιάρης δείχνει τον ηλικιωμένο πελάτη της ταβέρνας, τον Αργύρη Σφουντούρη που εξηγεί την προσωπική εμπειρία αλλά και τις προσπάθειές του για δικαίωση.
Τελειώνοντας ο συνδαιτημόνας ρωτά τον Αργύρη:
-Και τι κάνουμε τώρα;
-Έχετε τους κανόνες. Πώς θα ήτανε αν η Γερμανία σεβόταν τους κανόνες αυτούς;

Ο ταβερνιάρης δείχνει τους κανόνες που του έχουν γράψει οι εκπρόσωποι των πιστωτών σά να τους λέει κάτι αντίστοιχο με το δάσκαλε που δίδασκες:
Οι κανόνες είναι κανόνες.
Ta xρέη θα πρέπει να αποπληρωθούν.
Όχι τρίκς.

Καλύτερη συνηγορία για τα εκκρεμή θέματα της γερμανικής κατοχής δε νομίζω ότι μπορούσαμε να περιμένουμε, ίσως, ούτε από μας τους ίδιους. Σε πολλά διακρατικά ή διεθνή θέματα έχουμε προφανές δίκιο, συνήθως όμως, δεν τα διεκδικούμε με οργανωμένη επιχειρηματολογία και σταθερό τρόπο.
Με σοβαρότητα ή και με χιούμορ, διαχρονική μεθοδικότητα, αλληλοσεβασμό και όχι αλαζονεία, διακριτική ευγένεια, επιμονή στην αμοιβαία τήρηση των πανανθρώπινων αξιών μπορούν τα ελληνικά δίκαια να αναγνωριστούν και να ικανοποιηθούν.