Πεζοδρομήσεις και δημόσιος χώρος

Πεζόδρομος_Μεραρχίας_2013Η Διάβαση Πεζών, με αφορμή την κίνηση συμπολιτών μας επαγγελματιών, που  διατηρούν εμπορικά καταστήματα  στο πεζοδρομημένο τμήμα της  οδού Mεραρχίας (Δημαρχείο – Πλ. Κρονίου) και οι οποίοι ζητούν να μη δοθούν άδειες λειτουργίας καταστημάτων υγειονομικού ενδιαφέροντος στο τμήμα αυτό, θεωρεί ότι:

  1. Βασική αρχή και σκοπός των πεζοδρομήσεων (πρέπει να) είναι η διαφύλαξη του δημόσιου χώρου και η απόδοσή του στους πολίτες-δημότες ως χώρου ελεύθερου, προσπελάσιμου, οικείου και λειτουργικού. Στο χώρο αυτό θα υπάρχουν καθιστικά (παγκάκια) κάτω από δέντρα (σκιά για τοκαλοκαίρι – αισθητική αναβάθμιση), ώστε να μπορεί ο καθένας και η καθεμιά να κινείται ελεύθερα και δημιουργικά μέσα σε μια πόλη που σέβεται τονεαυτό της και τους ανθρώπους της. 
    Στις μέρες της κρίσης μάλιστα η ανάγκη αυτή καθίσταται εντονότερη, διότι όλο και περισσότεροι συμπολίτες μας στερούνται και των ελάχιστων ακόμηχρημάτων. Δεν επιτρέπεται, λοιπόν, να τους στερούμε με τις επιλογές μας τον ελεύθερο δημόσιο χώρο, να τους αποξενώνουμε από την ίδια τους τηνπόλη.

Αυτή είναι η πολιτική θέση της Διάβασης Πεζών. 

  1. Η εμπειρία από το σύνολο των ως τώρα πεζοδρομημένων τμημάτων του κέντρου της πόλης μάς δείχνει ότι οι πεζοδρομήσεις έγιναν καταστρατηγώνταςβάναυσα τη βασική αυτή αρχή, αφού οι χώροι κατέληξαν να γίνουν αλώνια τραπεζοκαθισμάτων. Στην ουσία, με χρήματα φορολογούμενων πολιτώναναδείχτηκαν περιουσίες ιδιωτών, «καταβροχθίζοντας» το δημόσιο χώρο, που θα προέκυπτε –υποτίθεται- από τις πεζοδρομήσεις. 
    Υπ’ αυτή την έννοια όλες οι πινακίδες που φέρουν ως τίτλο των έργων πεζοδρόμησης «ανάδειξη του εμπορικού και ιστορικού κέντρου της πόλης» είναιψευδεπίγραφες και παραπλανητικές. Διότι κανένα ιστορικό και εμπορικό κέντρο δεν αναδεικνύεις «εξορίζοντας» τις εμπορικές δραστηριότητες –εκείνεςδηλαδή ακριβώς που υποτίθεται πως επιδιώκεις να διατηρήσεις- και γεμίζοντας τους χώρους αποκλειστικά και μόνο με τραπεζοκαθίσματα. 
    Αν τα έργα είναι αυτό λέει ο τίτλος τους, τότε πρέπει να μεριμνήσουμε ώστε το κέντρο να διατηρήσει το διαχρονικά εμπορικό του χαρακτήρα(καταστήματα λιανεμπορίου). 
    Η τακτική της «εξαφάνισης» των εμπορικών καταστημάτων από το κέντρο της πόλης έρχεται και σε κραυγαλέα αντίθεση με τη στάση εναντίωσής μαςστη δημιουργία πολυκαταστημάτων – κολοσσών περιμετρικά της πόλης. Δεν μπορούμε να αρνούμαστε τα πολυκαταστήματα, με το (βάσιμο και σωστό)επιχείρημα πως έτσι κλείνουν πολλά μικρά και την ίδια στιγμή να καθιστούμε, εμείς οι ίδιοι, με κάκιστες πολιτικές επιλογές, απαγορευτική τη συνέχισηλειτουργίας τους (των μικρών καταστημάτων) στην καρδιά της πόλης.

 

  • Γνωρίζουμε ότι στο πεζοδρομημένο τμήμα της οδού Μεραρχίας δεν απαγορεύεται η λειτουργία καταστημάτων υγειονομικού ενδιαφέροντος (χρήσειςγης). Εναπόκειται, ωστόσο, στην αρμοδιότητα του Δημοτικού Συμβουλίου να επιτρέψει ή όχι την ανάπτυξη τραπεζοκαθισμάτων στο πεζοδρόμιο.Παρουσιάζεται τώρα, με αφορμή  την κίνηση των 27 συμπολιτών μας επαγγελματιών, μια ευκαιρία –η τελευταία ίσως- να αναστρέψουμε την πορείαέμμεσης ιδιωτικοποίησης του δημόσιου χώρου, δρομολογώντας διαδικασίες επανάκτησης και απόδοσής του στους πολίτες-συνδημότες μας ωςχώρου ελεύθερου και λειτουργικού.  

 Η απώλεια των δημόσιων χώρων στις πόλεις καθώς και αγώνας για την επανοικειοποίησή τους από τους πολίτες δεν είναι –όπως ίσως πολλοί νομίζουν- ζήτημα του οποίου η λύση μπορεί να αναβάλλεται διαρκώς, με την αιτιολογία ότι υπάρχουν άλλα θέματα σημαντικότερα. Συνιστά, απεναντίας, ζήτημα κατεπείγουσας προτεραιότητας, αφού αναφέρεται στη θεμελιώδη διάκριση μεταξύ δημόσιας και ιδιωτικής σφαίρας, δημόσιου και ιδιωτικού χώρουκαι καταδεικνύει τη βασική μας αντίληψη για το τι (πρέπει να) είναι και πώς (πρέπει να) λειτουργεί η πόλις:  

Είναι κοινωνία πολιτών ή μηχανικό άθροισμα ιδιωτών (ατομικών συμφερόντων), που διαγκωνίζονται για την επικράτησή του ο καθένας εις βάρος όλων των άλλων;

 «Διάβαση  Πεζών»