Σύνδρομο καρπιαίου σωλήνα

Σύνδρομο καρπιαίου σωλήνα

Το σύνδρομο του καρπιαίου σωλήνα προκαλείται από ερεθισμό ή συμπίεση του μέσου νεύρου στον

Γεώργιος Σταματόπουλος
ΑΡΘΡΟ του Γεωργίου Σταματόπουλου
[Νευροχειρούργου – Χειρουργου Σπονδυλικής Στήλης]

καρπό. Η συχνότητά του υπολογίζεται σε 1.3 με 4.9 % ,αλλά πιθανόν να είναι υψηλότερη. Συνήθως εμφανίζεται στις ηλικίες 45-65 και είναι συχνότερο στις γυναίκες (3-4:1) . Εμφανίζεται ταυτόχρονα και στα δύο χέρια σε ποσοστό 50 % , αλλά συνήθως είναι βαρύτερη στο επικρατητικό χέρι.

Αν και δεν υπάρχει ομοφωνία σχετικά με την αιτιολογία , αποδίδεται σε  τραύμα σχετιζόμενο με την εργασία :

  • συνεχόμενες και επαναλαμβανόμενες κινήσεις του χεριού και του καρπού,
  • συνεχής χρήση εργαλείων ή άλλων αντικειμένων που απαιτούν ισχυρή συγκράτηση ,
  • ακραίες θέσεις του χεριού/καρπού ,
  • απευθείας πίεση στην περιοχή του καρπού,
  • χρήση εργαλείων που προκαλούν δονήσεις (πχ κομπρεσέρ) και
  • τοπικό τραύμα .

Συστηματικές παθήσεις , όπως ο σακχαρώδης διαβήτης , ο υποθυρεοειδισμός , η ακρομεγαλία , η ρευματοειδής και η ουρική αρθρίτιδα , το πολλαπλό μυέλωμα , η αμυλοείδωση και η παχυσαρκία , επίσης σχετίζονται με τη νόσο. Τέλος , αυξημένη συχνότητα παρατηρείται και κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης.

Παρουσιάζεται με μια ποικιλία κλινικών συμπτωμάτων :

  • » Παραισθησίες – Μυρμήγκιασμα και αίσθημα τρυπήματος από καρφίτσες και βελόνες στον αντίχειρα, δείκτη, μέσο δάκτυλο και το μισό παράμεσο , συχνά κατά τη διάρκεια της νύχτας. Είναι αρκετά συχνό φαινόμενο, ο ασθενής να αφυπνίζεται λόγω μιας επίπονης δυσαισθησίας και να αναζητά ανακούφιση κουνώντας το χέρι του, κάνοντας μαλάξεις ή ρίχνοντας κρύο ή ζεστό νερό.
  • » Μειωμένη αισθητικότητα και μούδιασμα των δακτύλων που προαναφέρθηκαν, που μπορεί να είναι μόνιμα σε προχωρημένο ΣΚΣ.
  • » Πόνος στο χέρι, την παλάμη και ορισμένες φορές στον πήχη ή ακόμη και στο βραχίονα ή/και τον ώμο.
  • » Αδεξιότητα των χεριών και πτώση  αντικειμένων, λόγω αδυναμίας.
  • » Αδυναμία σύλληψης αντικειμένων και εκτέλεσης πράξεων λεπτής κινητικότητας (π.χ:κούμπωμα – ξεκούμπωμα πουκαμίσου,γραφή).
  • » Ατροφία των μυών της παλάμης γύρω από τον αντίχειρα.

Η διάγνωση γίνεται κλινικά, μέσω της λήψης ενός καλού ιστορικού, πλήρους κλινικής εξέτασης και τη χρήση ειδικών δοκιμασιών (Tinel και Phalen), που είναι ιδιαίτερα ευαίσθητες στη διάγνωση του συνδρόμου.

Η τελική επιβεβαίωση της διάγνωσης γίνεται με τον ηλεκτροφυσιολογικό έλεγχο, δηλαδή το ηλεκτρομυογράφημα και τον έλεγχο αγωγιμότητας των νεύρων. Πρόκειται για μια πολύ σημαντική εξέταση, που δίνει σαφή διάγνωση στο 95 % των περιπτώσεων συνδρόμου καρπιαίου σωλήνα. Επίσης , αποσαφηνίζει αν η παθολογία προέρχεται μόνο από τον καρπό ή αν συνυπάρχει  πίεση νεύρων και στον αυχένα , που μπορεί να δίνει παρεμφερή εικόνα συμπτωμάτων (double–crush syndrome). Τέλος , πρέπει να αποκλειστεί η ύπαρξη συστηματικών καταστάσεων που σχετίζονται με το σύνδρομο και αναφέρθηκαν προηγουμένως.

Το σύνδρομο ταξινομείται σε τρείς κατηγορίες , ανάλογα με τη σοβαρότητά του :

Ήπιο : Παραισθησίες που δεν είναι παρούσες όλη την ώρα :

  •  – Νυχτερινές αφυπνίσεις.
  • – Σχετιζόμενες με τη θέση του χεριού.
  • – Εγκυμοσύνη.
  • – Υποθυρεοειδισμός.

Μέτριας Βαρύτητας : Συνεχείς Παραισθησίες :

  • » – Επηρεάζουν τις καθημερινές δραστηριότητες.
  • » – Συνεχείς νυχτερινές επίπονες αφυπνίσεις
  • » – Αναστρέψιμο αίσθημα μουδιάσματος ή/και πόνου (πχ με το τίναγμα του χεριού ή με το ανοιγμα-κλείσιμο της γροθιάς).

Βαρύ :

  • » Συνεχές μούδιασμα ή/και πόνος ,
  • » Ατροφία των μυών στον αντίχειρα και την πέριξ περιοχή και/η
  • » – Αδυναμία των μυών του αντίχειρα.

 

Θεραπεία

Συντηρητική   : 

  • » Ανάπαυση του πάσχοντος χεριού και τροποποίηση πιθανών επιβαρυντικών παραγόντων εργασίας.
  • » Νάρθηκας καρπού , κυρίως για νυχτερινή χρήση. Βελτιώνει τα συμπτώματα σε ποσοστό μεγαλύτερο του 80 % των ασθενών, αλλά τις περισσότερες φορές τα συμπτώματα επανέρχονται.
  • » Εξειδικευμένη φυσικοθεραπεία (κινητοποίηση οστών καρπού,υπέρηχοι) και ασκήσεις τύπου yoga.
  • » Θεραπεία συνυπαρχουσών παθήσεων (πχ υποθυρεοειδισμός, διαβήτης).
  • » Τοπικές ενώσεις στεροειδών. Βελτιώνουν τα συμπτώματα σε ποσοστό μεγαλύτερο του 75 % , αλλά το αποτέλεσμα είναι αμφίβολο μετά τον ένα μήνα. Εκτός  από το θεραπευτικό ρόλο, σημαντική είναι η σημασία της ένεσης σε περίπτωση αμφίβολης διάγνωσης ( αν υπάρξει βελτίωση των συμπτωμάτων μετά την ένεση, σημαίνει ότι η διάγνωση του συνδρόμου είναι βέβαιη).
  • » Δεν έχουν αποδειχτεί αποτελεσματικά τα εξής φαρμακευτικά σκευάσματα : μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη , διουρητικά και βιταμίνη Β6.

Η συντηρητική αγωγή ενδείκνυται σε περιπτώσεις :

  • » Ήπιου συνδρόμου.
  • » Αμφίβολης διάγνωσης (ενδείκνυται διαγνωστική ένεση στεροειδούς ή σε ακραίες περιπτώσεις MRI καρπού).
  • » Υποθυρεοειδισμός (διόρθωση ορμονικής λειτουργίας και επανεκτίμηση).
  • » Εγκυμοσύνη (συνήθως βελτιώνεται μετά τον τοκετό).

 

Χειρουργική    :  

  • » Η χειρουργική θεραπεία συνίσταται σε διατομή του εγκάρσιου συνδέσμου  του καρπού , ο οποίος πιέζει το μέσο νεύρο και προκαλεί όλη τη συμπτωματολογία.
  • » Πρόκειται για ενα πολύ αποτελεσματικό χειρουργείο, με τοπική αναισθησία και νοσηλεία ορισμένων ωρών. Ο ασθενής μπορεί να επιστρέψει στις δραστηριότητές του ταχύτατα,σε 7-14 μέρες.
  • » Η βελτίωση είναι μακράς διάρκειας (συνήθως μόνιμη), αξιόπιστη και ουσιαστικά με σχεδόν μηδενικές επιπλοκές, όταν πραγματοποιηθεί από έμπειρους νευροχειρουργούς ή ορθοπαιδικούς.

Απόλυτες ενδείξεις για χειρουργική αντιμετώπιση είναι :

  • » Αποτυχία της συντηρητικής αγωγής.
  • » Βαριά συμπτωματολογία του ασθενούς (η Τρίτη κατηγορία και οι περισσότεροι ασθενείς της Δεύτερης).
  • » Διάρκεια συμπτωμάτων μεγαλύτερη του έτους (ή έξι μηνών κατά  άλλους).
  • » Ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη , ρευματοειδή αρθρίτιδα, ηλικιωμένοι και με συνυπάρχουσα αυχενική σπονδύλωση,πρέπει να αντιμετωπιστούν νωρίτερα χειρουργικά , γιατί πιθανή καθυστέρηση μπορεί να επιβαρύνει την πρόγνωση.

 

Γεώργιος Χ. Σταματόπουλος , MD , DDS
Νευροχειρουργός
Χειρουργός Σπονδυλικής Στήλης
National Spinal Fellowship
James Cook University Hospital , U.K.

gstamato13@doctors.net.uk

Σύντομο Βιογραφικό

Ο Νευροχειρουργός Γεώργιος Σταματόπουλος γεννήθηκε στη Σουηδία το 1979 και σε ηλικία 8 ετών επέστρεψε στην Ελλάδα.Εισήχθη το 1997 μέσω Πανελλαδικών εξετάσεων στην Οδοντιατρική ΑΠΘ και πήρε πτυχίο το 2002 και κατόπιν μέσω κατατακτηρίων εισήχθη στην Ιατρική ΑΠΘ και αποφοίτησε το 2006.

Αφού ολοκλήρωσε τη θητεία του στις Ειδικές Δυνάμεις του Ε.Σ., ειδικεύτηκε στη Νευροχειρουργική στο Κρατικό Νίκαιας

Πήρε τίτλο ειδικότητας το 2014 και έπειτα για τρία χρόνια εξειδικεύτηκε στις σύγχρονες τεχνικές Νευροχειρουργικής και στη Χειρουργική Σπονδυλικής Στήλης στη Μεγάλη Βρετανία.Επέστρεψε στη Θεσσαλονίκη το Σεπτέμβριο του 2017,όπου συνεργάζεται με τη Βιοκλινική και διατηρεί ιδιωτικό ιατρείο στο κέντρο.

Γεώργιος Χ. Σταματόπουλος

www.gstamatopoulos.com